Δευτέρα, 29 Φεβρουαρίου 2016

Η ΠΙΠΙΖΑ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΙΩΑΝ. ΜΠΟΥΓΕΣΗ

Η οικογένεια του Γιώργου και της Χριστίνας Παπαθεοδώρου διατηρεί ένα πολύ σημαντικό κειμήλιο που δεν αφορά μόνο τον Αυλώνα αλλά όλη την Ελλάδα. Συγκεκριμένα η Χριστίνα Παπαθεοδώρου, το γένος Θανάση Μαγγίνα και Παρασκευής Μπουγέση, είναι από την πλευρά της μητέρας της εγγονή του λαϊκού οργανοπαίχτη Χρήστου Ιωαν. Μπουγέση που ήταν γνωστός ως Γιαννάτσης ή Κιτσογιαννάτσης του οποίου έχει πάρει και το όνομα. Ο Γιαννάτσης ήταν λαϊκός εμπειρικός οργανοπαίχτης από τον Αυλώνα γεννημένος στα τέλη του 19ου αιώνα και έπαιζε το δυσκολότατο λαϊκό όργανο της πίπιζας. Είχε ένα πηγαίο μουσικό ταλέντο, αστείρευτο όπως αποδείχτηκε, το οποίο τον κατέστησε τον μεγαλύτερο δεξιοτέχνη της πίπιζας σε όλη την κεντρική Ελλάδα. Η φήμη του είχε ξεπεράσει τα στενά όρια του Αυλώνα και είχε φτάσει μέχρι τη Θεσσαλία. Άπειρες ήσαν οι φορές που τον καλούσαν στο Βλάχικο Γάμο στη Θήβα, ενώ το ίδιο το Μουσικό Αρχείο Μέλπως Μερλιέ με τον μουσικολόγο Τέντ Πετρίδη ήρθε στον Αυλώνα τη δεκαετία του '60 και ηχογράφησε για λογαριασμό του Μουσικού Αρχείου τον μοναδικό αυτό οργανοπαίχτη.

http://www.mla.gr/browse_songs_by_area?town_id=117

Φυσικά η παρουσία του Γιαννάτση στη μουσική του Αυλώνα ήταν καταλυτική. Ήταν ο άνθρωπος που διατήρησε όλη την αρχαία μουσική παράδοση του τόπου μας και την διέσωσε από την εξαφάνιση του χρόνου και των καιρών. Η Λουκία Ζυγομαλά τον καλούσε σε όλες τις λαϊκές γιορτές που οργάνωνε και φυσικά ήταν παρών σε όλα τα Ντιβάνια τα οποία χρωμάτιζε μουσικά με τη δεξιοτεχνία και το δικό του μοναδικό μουσικό ύφος.
 Όταν ο Γιαννάτσης απεβίωσε η εγγονή του Χριστίνα που είχε πάρει το όνομά του κληρονόμησε και την πίπιζα του παππού της. Η εγγονή έχοντας γνώση του πολύτιμου κειμηλίου το διαφυλάσσει και το διατηρεί μέχρι σήμερα σε άψογη κατάσταση, μαζί με όλα τα μικροαντικείμενα που αποτελούν το όργανo (μικρά καλάμια, επιστόμια κλπ) σαν να μην έχει περάσει ούτε μία μέρα από τότε που η μαγική πίπιζα του παππού της έπαψε να ηχεί. Μας διέθεσε μάλιστα και φωτογραφίες από το μοναδικό αυτό κειμήλιο το οποίο παρουσιάζουμε καθώς και πληροφορίες για την ιδιοτροπία κατασκευής του οργάνου. 
Ο παππούς της είχε κατασκευάσει το όργανο φυσικά μόνος του αλλά επειδή είχε ένα πρόβλημα στα δάκτυλα του χεριού του είχε ανοίξει στο όργανο 2 πλάγιες τρύπες από τις οποίες μπορούσε να πατήσει με τα δάκτυλά του για να αποδώσει τους ήχους του οργάνου. Ίσως και αυτή η ιδιομορφία να συνέτεινε στη μοναδική χροιά αυτού του τρόπου παιξίματος του εξαιρετικού αυτού οργανοπαίκτη.
Με πολλή χαρά λοιπόν δημοσιεύουμε τις φωτογραφίες που μας παραχώρησαν οι απόγονοι του οργανοπαίκτη, φωτογραφίες οι οποίες βλέπουν το φως της δημοσιότητας  για πρώτη φορά και ευχαριστούμε θερμά το Γιώργο και τη Χριστίνα Παπαθεοδώρου για τη διάθεσή τους και τις πληροφορίες σχετικά με τον πρόγονο της οικογένειάς τους.


Στα εγκαίνια του Ιερού Ναού των Αγίων Αντωνίου και Ανδρέου δωρεά Λουκίας Ζυγομαλά. Στο Ντιβάνι που ακολούθησε στις 17-4-1938 πίπιζα φυσικά έπαιξε ο Γιαννάτσης. Τον συνόδευε στο Νταούλι  ο εξαιρετικός Φώτης Σιδέρης (Νταλαμάγκας)





 Διακρίνονται οι πλάγιες τρύπες που είχε ανοίξει στην πίπιζα ο Γιαννάτσης για να διευκολύνεται στο παίξιμο


Η οικογένεια Γιώργου και Χριστίνας Παπαθεοδώρου διατηρεί σε άριστη κατάσταση την πίπιζα και τα εξαρτήματά της.

 O Γιώργος και η Χριστίνα Παπαθεοδώρου 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου